(Vị thuốc hạ phẩm trong Thần nông bản thảo kinh)

Lục súc mao đề giáp là mao đề giáp của 6 loại gia súc: Ngựa, trâu, dê, chó, lợn và lạc đà.
Lục súc mao đề giáp vị mặn, tính bình. Chủ trị các bệnh truyền nhiễm nặng như lao phổi, trùng độc, có thể trị phát sốt, sợ lạnh, chữa chứng bệnh động kinh.
Lục súc mao đề giáp có công dụng trấn tâm an thần, khứ nhiệt trừ tà, giáng nghịch, tiềm dương (trị âm hư, dẫn đến can dương quá vượng), trừ phong chống co giật, bổ huyết ích tinh, cường gân tráng cốt: Người xưa thường dùng nhiều để chữa chứng động kinh, co giật, co rút gân cốt và chứng bệnh truyền nhiễm như hàn nhiệt, lao phổi, cổ độc. Điều đáng tiếc là hiệu quả chữa trị này ngày nay con người còn ít biết đến.
Người xưa cho rằng, trong lục súc mao đề giáp, móng ngựa trắng có thể trị rong kinh, ra khí hư bất thường; móng ngựa đỏ có công dụng trị khí hư trắng đỏ ở phụ nữ, rong kinh; móng chân trâu nướng cháy, nghiền nhỏ trộn với dầu, dùng, để bôi lên vết chốc đầu, ghẻ lở, có công hiệu rất tốt; móng chân dê, công hiệu chính là chữa bệnh ngũ lao thất thường ở nam giới; móng chân chó có thể chữa bệnh điên; móng chân lợn có hiệu quả chữa các bệnh về mắt khá tốt. Ngoài 6 loại gia sức, chân gà cũng có thể dùng làm thuốc, như trong cuốn Bản thảo cương mục có ghi:
Chân gà 1 đôi, nướng cháy uống với nước, có thể chữa hóc xương cá.
Có thể chữa các chứng bệnh về mắt
Có công dụng trấn tâm an thần, khứ nhiệt trừ tà, giáng nghịch, tiềm dương, trừ phong chống co giật, bổ huyết ích tinh, cường gân tráng cốt.
Chữa chứng điên động kinh, co giật, co rút gân cốt do hàn nhiệt và bệnh truyền nhiễm như lao phổi, cổ độc.
Móng chân trâu nướng cháy nghiền nhỏ trộn với dầu, có thể chữa chứng trốc đầu, ghẻ lở.
Trị khí hư, rong kinh không cầm ở nữ giới
Mã đề hoàn: Móng chân ngựa trắng, vũ dư lương, mỗi loại 12g, long cốt 9g, ô tặc cốt, bạch cương tàm, xích thạch chi, mỗi loại 6g. Hỗn hợp trên nghiền nhỏ, trộn với mật ong nặn thành viên bằng hạt ngô, mỗi lần uống 10 viên với rượu.
Trị băng huyết ở nữ giới, ra khí hư trắng đỏ
Móng chân ngựa trắng 15g, lông ngựa trắng, tiểu kế căn, bồ hoàng, nhung hươu, vũ dư lương, bạch chỉ, tục đoạn, mỗi loại 12g, nhân sâm, can địa hoàng, hoàng kỳ, phục linh, bách tử nhân, ô tặc cốt, đương quy, mỗi loại 9g, lá ngải, thung dung, phục long can, mỗi loại 6g. Các vị thuốc trên nghiền nhỏ, trộn với mật ong nặn thành viên bằng hạt ngô. Mỗi lần uống 20 viên với nước canh khi đói, dần dần có thể tăng thêm 40 viên, ngày uống 2 lần.
Trị tắc tuyến sữa sau khi sinh
Rượu móng lợn: Móng lợn (nướng chín, giã nhỏ) 1 chiếc, thông thảo (thái nhỏ) 24g. Hỗn hợp trên ngâm với 2.000ml rượu sake, uống từ từ.
Làm cho da sáng bóng
Canh chân giò: Chân giò 1 cái, tang bạch bì, xuyên khung, uy nhuy, mỗi loại 9g, bạch truật 6g, bạch phục linh 9g, thương lục 6g, bạch chỉ 9g. Các vi thuốc trên cắt lát, dùng 6.000ml nước nấu lấy 2.000ml, bỏ bã, mỗi ngày lấy một lượng vừa phải rửa mặt và tay.
Trị ngũ lao thất thường
Chân đầu dê trắng 1 cái, tiêu dài (ớt sừng trâu), hồ tiêu, gừng khô, mỗi loại 3g, củ hành 12g, đậu nành 30g. Trong các vị thuốc trên, đầu tiên lấy chân đầu dê trắng (rửa sạch, sao qua đến khi cọ sắc vàng, dùng nước nấu chín tới, cho thêm các loại thuốc khác đun nhừ, bỏ bã. Có thể dùng nóng hoặc lạnh, mỗi ngày 1 cái, dùng liên tục trong 7 ngày.