Đặc tính, công dụng và phương thuốc trị liệu của Đồng diệp

647 11/07/2019

ĐỒNG DIỆP

(Vị thuốc hạ phẩm trong Thần nông bản thảo kinh)

Giải thích tên gọi đồng diệp

Đồng diệp là lá cây mao bao đồng hay bao đồng, họ hoa mõm sói (Scrophulariaceae). Về chủng loại, loại không có quả có thanh đồng, phong đồng; có hạt là ngô đồng, bạch đồng.

Đặc tính của đồng diệp

Đồng diệp vị đắng, tính hàn. Chủ trị lở loét ác tính, viêm ngứa âm đạo.

Lý Thời Trân cho rằng: Đồng diệp trong Bản kinh là lá của cây bạch đồng. Vì hoa có dạng ống, cho nên mới gọi là đồng. Cây nhẹ mà trắng, lại có vằn lạ, cho nên được gọi là bạch đồng, bao đồng. Vì cây ra hoa trước rồi mới có lá nên trong Nhĩ nhã mới gọi là vinh đồng, hoặc có hoa mà không có quả. Hoa, vỏ đều có thể dùng làm thuốc, gọi là đồng hoa và đồng bì.

Đồng diệp vị đắng có thể giáng tiết, tính hàn có thể thanh nhiệt, giải độc, tiêu sưng. Vì vậy, thường dùng trị ung nhọt do nhiệt độc gây nên và vết thương do kim loại gây ra.

Ngoài đồng diệp, đồng bì cũng có thể dùng làm thuốc. Đồng bì thanh nhiệt giải độc công dụng không kém đồng diệp, nhưng kiêm cả tác dụng sát trùng, có thể trị các loại viêm loét, diệt ký sinh trùng, trị trúng phong, kích thích mọc tóc, nhuận da đầu. Như Bản thảo cương mục có ghi: “Lá tiêu sưng giải độc, mọc tóc. Vỏ trị loét, đan độc ở trẻ, nấu nước thoa lên”. Lâm sàng hiện đại dùng để trị các chứng sưng đau, lở loét. Ngoài ra, đồng hoa đắp ngoài có thể trị lở loét ở lợn, cho lợn ăn kích thích sự tăng trưởng nhanh.

Khái quát công dụng của Đồng diệp

Vị đắng có thể giáng tiết, tính hàn có thể thanh nhiệt, giải độc, tiêu sưng.

Trị ung nhọt do nhiệt độc gây nên và vết thương do kim loại.

Phương thuốc trị liệu của đồng diệp (tham khảo)

Trị chân tay phù nề

Đun đồng diệp lấy nước ngâm, đồng thời uống một lượng thích hợp, thêm chút tiểu đậu vào nước uống hiệu quả càng cao.

Trị loét tái phát (vùng loét lớn, bốc mùi hôi thối)

Chưng đồng diệp qua giấm rồi đắp lên vùng da bị loét. Có thể hạ nhiệt giảm đau, thúc đẩy liền da, thu miệng vết thương.

Trị rụng tóc

Ma tử (giã vỡ) 45g, bạch đồng diệp (thái) 6g. Các vị thuốc trên trộn đều rồi đun với 4 lít nước vo gạo, đun 5 - 6 lần sôi thì bỏ cặn, lấy nước gội đầu.

Trị tổn thương do bị ngã

Đồng bì (bỏ lớp xanh, giữ lại phần trắng) sao với giấm, nghiền nát rồi bôi lên vết thương.

Trị hoa mắt, trước mất như có côn trùng bay qua bay lại

Đồng hoa, toan táo nhân, bột phác tiêu, khương hoạt, mỗi loại 31g. Các vị thuốc trên trộn đều rồi nghiền thành bột. Mỗi lần lấy 6g sắc với nước, uống cả bã, 1 ngày 3 lần.

Tags: dồng diệp, hạ phẩm,

Bạn cần tư vấn

Gửi thông tin