(Vị thuốc hạ phẩm trong Thần nông bản thảo kinh)
Nữ thanh là rễ của cây xà hợp thuộc họ tường vi, còn gọi là tước biểu. Vào tháng 8 thì đào rễ, phơi khô.
Nữ thanh có vị cay, tính bình. Chủ trị cổ độc, có khả năng loại trừ tà khí, khí dơ bẩn, điều trị bệnh sốt rét ác tính. Vậy nữ thanh rốt cuộc là vị thuốc như thế nào? Nhận định của các nhà nghiên cứu thảo mộc có sự khác nhau, như trong Biệt lục có viết: “Nữ thanh là rễ cây xà hàm, mọc ở sườn núi, đến tháng 8 thu hái rồi phơi khô trong bóng râm”. Trong Tân tu bản thảo viết: “Nữ thanh tức là tước biều. Nếu là rễ cây xà hàm, sao có thể nảy mầm ở ích Châu, rễ ở Chu Nhai, cách xa nhau hàng vạn dặm”. Trong sách Bản thảo cương mục, Lý Thời Trân đã tổng kết: Nữ thanh có 2 loại, một loại là dây leo, tức giống cây la ma mà Tô Cung nói đến; còn một loại là cây cỏ, tức rễ của cây xà hàm. Xà hàm lại có 2 loại lớn và nhỏ: Loại lá nhỏ dài gọi là xà hàm, lấy mầm, thân cây, lá làm thuốc. Loại lớn gọi là long hàm, có thể lấy rễ làm thuốc. Hiện nay, mọi người tương đối tán đồng với quan điểm của Lý Thời Trân, tức xem nữ thanh là rễ của cây xà hàm.
Nữ thanh vị cay, có thể tán có thể hành; chứa độc tố có thể dùng để công độc. Cho nên có tác dụng tán tà, hành tắc nghẽn, giải độc. Trong sách Bản kinh có ghi: Nữ thanh có thể điều trị các bệnh truyền nhiễm nghiêm trọng như bệnh sốt rét, cổ độc. Nữ thanh lấy rễ làm thuốc, chủ về giáng hạ, hành xuống dưới, do đó có công dụng thanh nhiệt, bài tiết, thẩm thấp, có thể điều trị các chứng phát nhiệt và xuất huyết. Vì nữ thanh vị cay và có hương thơm, có thể trừ tà khí, loại trừ dấu hiệu không tốt, đồng thời còn có tác dụng ổn định tinh thần, khai mở cửu khiếu, điều trị cho người bị nhiễm khí độc dẫn đến bất tỉnh nhân sự, cũng có tác dụng tiêu độc trong không khí. Ngoài ra, lấy nữ thanh ép nước ngậm trong cổ họng, có công dụng chữa đau họng, rửa mắt tiêu độc, có thể trừ chứng động kinh, dùng để bôi bên ngoài vết thương do rắn cắn, ong đốt cũng cho hiệu quả tốt.
Có thể thấy, thời cổ đại nữ thanh có phạm vi ứng dụng rộng rãi, đặc biệt có hiệu quả điều trị các bệnh cấp tính, bất tỉnh nhân sự. Trong sách cổ đã ghi chép lại rằng, nữ thanh nghiền thành bột uống có thể khiến người chết sống lại. Đối với dược lý lâm sàng thời nay. đây là tư liệu quý giá có giá trị nghiên cứu cao.
Ngậm trong cổ họng có công dụng chữa đau họng, rửa mắt tiêu độc, có thể trừ chứng động kinh, dùng để bôi bên ngoài vết thương do rắn cắn, ong đốt cũng cho hiệu quả tốt.
Điều trị cho người bị nhiễm khí độc dẫn đến bất tỉnh nhân sự.
Có công dụng tán tà, hành ứ trệ, giải độc, có thể điều trị các bệnh truyền nhiễm nghiêm trọng.
Có công hiệu thanh nhiệt, bài tiết, thẩm thấp, có thể điều trị các chứng bệnh phát nhiệt và xuất huyết.
Chữa trị cho người bị đột quỵ.
Nữ thanh (giã nhỏ) 3g, cho vào trong họng, dùng nước hoặc rượu uống, người bị đột quỵ sẽ lật tức tỉnh lại.
Trị người đột quỵ nôn mửa, da bụng đỏ tái xanh, không thể thở
Nhanh chóng cho bột nữ thanh vào trong miệng, dùng rượu uống
Sức khỏe 24h - Tin tức - Kiến thức - Y học
Địa chỉ:
Điện thoại:
Email: skhoe24h@gmail.com
