Đặc tính, công dụng, phương thuốc trị liệu của thạch nam

1139 11/07/2019
Skhoe24h.com - Thạch nam là một vị thuốc hạ phẩm trong Thần nông bản thảo kinh. Thạch nam vị cay, đắng. Công hiệu chủ yếu là bổ dưỡng thận khí, trị nội thương, âm tinh suy nhược, có thể làm chắc gân cốt, nhuận da....

THẠCH NAM

(Vị thuốc hạ phẩm trong Thần nông bản thảo kinh)

Đặc tính, công dụng phương thuốc trị liệu của thạch nam

Giải thích tên gọi thạch nam

Thạch nam là lá khô của cây thạch nam, loài cây quanh năm xanh tốt thuộc họ tường vi. Thạch nam còn gọi là thạch nam diệp. Hoa nở vào tháng 5- 6, kết quả vào tháng 10, chủ yếu mọc ở vùng Trường Giang và khu phía Nam Tần Lĩnh.

Đặc tính của thạch nam

Thạch nam vị cay, đắng. Công hiệu chủ yếu là bổ dưỡng thận khí, trị nội thương, âm tinh suy nhược, có thể làm chắc gân cốt, nhuận da.

Ngày nay người ta cho rằng, thạch nam vị cay đắng, tính bình, có độc, quy về can, thận kinh. Vị cay có thể phát tán, vị đắng có thể củng cố thận, vì vậy có tác dụng trừ phong thấp, dưỡng thận. Thận khỏe thì máu lưu thông, khí huyết sung mãn, các chứng sưng phù nề át tự tiêu biến, vì vậy còn có công dụng cường gân tráng cốt, giúp cho da dẻ mịn màng, lại có thể sát trùng. Ngoài ra, thạch nam còn trị chứng chân tay không có lực, buồn bực, tiêu trừ các loại phong tà, đau đầu. Ngoài lá thạch nam, quả của cây thạch nam còn có thế trị cổ độc, phá tích tụ phù thũng, trừ tê thấp do phong tà.

Thạch nam tuy là lương dược có công dụng bổ thận, trị đau nhức sinh tê bì, nhưng xưa nay người đời lại không dám dùng nhiều. Đó là do vị thuốc này dẫn đến liệt dương. Nam giới dùng nhiều không tốt. Lý Thời Trân trong Bản thảo cương mục có loại trừ quan điểm này, đồng thời chỉ ra thạch nam không gây liệt dương, mà còn có thể bổ thận. Những người lạm dụng nó để sinh hoạt phóng túng dẫn đến liệt dương, lại quy do dùng thuốc, đúng là khiến cho người đời hiểu sai về công dụng của thạch nam. Hơn nữa, công hiệu của thạch nam là ở bổ âm nhuận thủy, sẽ không khiến tăng cảm giác về nhu cầu tình dục, có thể là do hiện tượng sau khi dùng thuốc bổ thận mà khôi phục tinh lực. Trong lâm sàng, thạch nam có thể dùng trị liệt dương, hoạt tinh, vô sinh, kinh nguyệt không đều.

Y học hiện đại đã nghiên cứu và chứng minh, thạch nam có thành phần cyanogenic glycosides, có thể tiêu diệt nhiều loại vi khuẩn, đồng thời có tác dụng hạ huyết áp.

Khái quát công dụng của Thạch nam

Có thể diệt các loại vi khuẩn gây bệnh, đồng thời có tác dụng hạ huyết áp.

Trị chân tay không có lực, buồn bực, tiêu trừ các loại phong tà, đau đầu.

Trị liệt dương, hoạt tinh, vô sinh, kinh nguyệt không đều.

Có tác dụng cường gân kiện cốt, nhuận da.

Phương thuốc trị liệu của thạch nam (tham khảo)

Trị bệnh tràng nhạc 

Thạch nam, sinh địa hoàng, phục linh, hoàng liên, thư hoàng, tỷ lệ bằng nhau. Các vị thuốc trộn đều nghiền thành bột, ngày đắp 2 lần.

Trị đau mắt ở trẻ (do ngã hay đầu bị thương, dẫn đến hoa mắt)

Thạch nam tán: Thạch nam 31g, lê lô 0,9g, qua đinh 5-7 quả. Các vị thuốc trộn đều nghiền thành bột. Mỗi lần cho một ít vào mũi, mỗi ngày dùng 3 lần, đồng thời uống với ngưu hoàng có tác dụng bình gan.

Trị lở loét trên da đầu ở trẻ nhỏ

Thạch nam, đại hoàng, hoàng linh, hoàng bách, trạch lan, phàn thạch, mỗi loại 3g, nhung diêm 6g, xà sàng tử 3,6g. Tất cả đem nghiền nhỏ, sắc với 1.400ml nước còn 600ml, dùng bông thấm nước rồi lau ngoài vết loét, mỗi ngày 3 lần.

Viêm da đầu, mặt do tăng tiết bã nhờn 

Thạch nam, tế tân, phụ tử, quế tâm, can khương, ba kích, nhân sâm, thiên hùng, phục linh, tần cửu, phòng kỷ, mỗi loại 6g, hoa cúc 3g, phòng phong, sơn thù du, bạch truật, thự dự, mỗi loại 9g, thục tiêu 5g. Các vị thuốc trên trộn đều nghiền thành bột, mỗi lần uống 1g với rượu, ngày dùng 3 lần.

Trị nam giới hư lao hàn lãnh dẫn tới đau xương, thiếu dương khí, ngứa âm hạ 

Thạch nam 6g, từ thạch, thạch hộc, trạch tả, phòng phong, mỗi loại 15g, đỗ trọng, quế tâm, mỗi loại 12g, tang ký sinh, thiên hùng, hoàng kỳ, thiên môn đông, mỗi loại 9g, cẩu tích 24g. Tất cả đem thái nhỏ, đun sủi bọt với 8 lít nước, mỗi ngày dùng 2 lần.

Trị thấp nhiệt, lở loét có mủ 

Thạch nam, nhân vu, mãng thảo, mỗi loại 9g, xà sàng tử, dương trịch trục, phàn thạch, mỗi loại 6g. Các vị thuốc trên trộn đều băm nhỏ, đun với 2 lít nước, lấy 1 lít nước thuốc, rửa ngoài, mỗi ngày dùng 2 lần.

Nguồn: Thần Nông bản thảo kinh

Tags: thạch nam, hạ phẩm,

Bạn cần tư vấn






Bài liên quan